‘Mensen nemen je pas serieus als geïnformeerd bent’

Haagse ‘sleutelfiguren’ worden ingezet om de coronavaccinaties in de oude wijken te stimuleren. Muharrem Cengiz is actief in de Turkse gemeenschap.


Hij staat nog geen seconde buiten of hij raakt aan de praat met twee voorbijgangers. Het symboliseert de rol van ‘sleutelfiguur’ die Muharrem Cengiz (55) vervult. Sinds een paar maanden informeert hij Turkse Hagenaars over de coronavaccinatie. Hij staat voor het net gerenoveerde buurthuis Dab-Der, ontmoetingsplaats van de Alevitische Culturele Vereniging Den Haag. Nu elke volwassene de kans heeft gehad om een vaccinatieafspraak te maken, blikt Cengiz terug op zijn rol.

 

Het is bekend dat personen met een niet-westerse migratieachtergrond, zoals Turkse Nederlanders, een lagere vaccinatiebereidheid hebben dan de gemiddelde Nederlander. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) hield een gezondheidsenquête in het eerste kwartaal van dit jaar. De vaccinatiebereidheid was 52 procent onder personen met een niet-westerse migratieachtergrond terwijl 74 procent van de Nederlanders zich toen wilde laten vaccineren. Een studie in Amsterdam bevestigt dit beeld.

 

Cengiz deelt meermaals berichten over het coronavaccin in het Turks: “Wij doen nu veel met social media. Zo hebben we een WhatsAppgroep en een Facebookpagina waar we van alles delen en waar mensen hun zorgen uiten over het vaccin.” Ook zat deze sleutelfiguur enkele weken terug in een speciale online-uitzending van de gemeente. Turkse Hagenaars konden tijdens die bijeenkomst vragen stellen over de coronavaccinaties.

 

Jongeren sceptisch

Cengiz zegt in zijn omgeving een heleboel mensen te kennen die wel bereid zijn om het vaccin te nemen. Maar hij ontkent niet dat vooral jongeren kritisch en sceptisch zijn. Ook het RIVM maakt zich daar zorgen over. Cengiz probeert hen te wijzen op praktische drempels in de toekomst. “Een gedeelte van de jongeren die ik spreek hoeft dat vaccin niet. Zij zeggen dan: ‘Ik ben niet ziek geworden. Waarom moet ik me dan laten vaccineren? Ik ben overal heen geweest en uiteindelijk is mij niks gebeurd.’ Ik zeg dan: ‘Straks als je wilt gaan reizen, dan wordt er het een en ander verplicht en moet je misschien wel in quarantaine’.”

 

Er zijn ook jongeren die hun keuze baseren op berichten op social media. “Een jongen die ik sprak zei: ‘Op Facebook heeft een arts het over ernstige bijwerkingen die je kunt krijgen.’ Ik zeg dan: ‘Denk je dat al die mensen die zich wel laten vaccineren niet weten wat ze doen? Die mensen baseren hun keuze ook op het Nederlandse of Turkse nieuws waar wetenschappers aan het woord komen.’ Het is simpel: elk vaccin dat is goedgekeurd, is veilig. Toen ik werd geprikt zei een dame van de GGD: ‘Het ene vaccin kun je vergelijken met Nike en het andere met Adidas.’ Zo kun je het ook zien.”

 

Dat mensen naar Cengiz luisteren en hem vertrouwen heeft te maken met de hoeveelheid informatie die hij heeft. “Mensen nemen je pas serieus als je goed geïnformeerd bent. Pas dan komt het vertrouwen en zien mensen je als voorbeeld. Dat betekent dat ik veel instanties raadpleeg om goed geïnformeerd te zijn.”

 

Blij

De Haagse huisarts Carolien Emmens is blij met de sleutelfiguren. “Sommige mensen worden niet goed bereikt door de media en volgen andere kanalen dan de krant en het ‘Journaal’. Sleutelfiguren zijn daarom heel belangrijk voor ons. Ze staan in de wijk dagelijks in contact met de mensen. Het is vanzelfsprekend dat sleutelfiguren goed geïnformeerd moeten zijn en niet per ongeluk verkeerde informatie delen.”

 

Daar is Cengiz zich van bewust. “We krijgen natuurlijk medisch inhoudelijke vragen. Soms adviseren wij om met die vragen naar de huisarts te gaan, maar op de meest gestelde vragen weten wij langzamerhand wel antwoord te geven.”

 

Positieve geluiden

Het werk van Cengiz lijkt zijn vruchten af te werpen. De GGD Haaglanden deed onderzoek en ziet een toename van de vaccinatiebereidheid in de Haagse aandachtswijken. Huisarts Emmens bevestigt dat voor de Schilderswijk. “Ik zie dat het verbetert. Het blijft nog steeds achter in vergelijking met andere delen in Den Haag, maar steeds meer mensen willen die prik gewoon.”

 

Het kan ook zijn dat de naderende zomervakantie een rol speelt. Emmens: “Een bijkomende motivatie is dat sommigen op familiebezoek willen in het buitenland en een vaccinatie soms vereist is.” Cengiz krijgt nu inderdaad tal van telefoontjes over de vakantie. “De laatste tijd ben ik vaak benaderd over het vaccinatiepaspoort en de vraag wanneer de mensen op vakantie kunnen.”

 

Nog meer positief nieuws. Onlangs begon het ‘wijkgericht vaccineren’, onder meer met de inzet van een vaccinatiebus. “Heel belangrijk,” vindt Emmens. “De drempel om naar Rijswijk of naar Leiden te gaan, is te groot.” Maar Cengiz blijft doorgaan met zijn informatiecampagne. “Mensen die vragen om informatie moeten die gewoon kunnen krijgen.”